terreinen

Biodiversiteit behouden en verbeteren betekent in de eerste plaats ruimte maken voor de natuur, inheemse soorten aanmoedigen en invasieve uitheemse soorten terugdringen om een habitat te creëren die geschikt is voor de fauna en flora van ons land.

Enkele acties om het terrein en het landschap te beschermen

Een vijver of waterpoel aanleggen

Een aantal factoren, zoals ondiep water, licht en warmte, zorgen voor een concentratie van een uitzonderlijke biologische diversiteit in kleine gebieden. Vijvers bieden essentiële microhabitats voor amfibieënsoorten (salamanders,..), reptielen en insecten (libellen,..), waarvan sommige bedreigd worden. Waterpoelen kunnen ook een drinkplaats zijn voor wilde dieren of geven afkoeling bij warm weer. Ze worden ook gebruikt als uitvalsbasis voor groepsactiviteiten, georganiseerd door natuurverenigingen.

Geef de voorkeur aan inheemse bossen

Percelen kunnen een nieuwe waarde krijgen door er bomen op te planten en zo een landschap te creëren dat bijdraagt aan een ecologische zone. Dit zal eerst en vooral flora en fauna aantrekken die goed aarden bij de geplante inheemse soorten (aangepast aan de bodem en de geografie van het land). Daarnaast beperken de bomen ook bodemerosie (wegspoelen van bodem) en heeft het een positieve invloed op de waterkwaliteit. Onderhoud is essentieel om de levensduur van nieuwe aanplantingen te garanderen.

Duurzaam bosbeheer

Indien bomen inheems zijn, aangepast aan de bodem en divers, dan bieden zij voedsel, nest- en schuilplaatsen voor veel diersoorten. Bosranden vormen ook ideale ontwikkelingszones voor specifieke plantensoorten. Bovendien verminderen bosgebieden de problemen van erosie en modderstromen. Ze blijven onvervangbare plaatsen voor de biodiversiteit.

Een gevarieerde haag planten

Door een gevarieerde haag te planten, kan je bijdragen aan onze biodiversiteit. Je vergroot hierdoor namelijk de dichtheid van "groene communicatieroutes". Deze routes fungeren als snelwegen voor vogels, zoogdieren, insecten en planten. Hagen zijn een ware bondgenoot in het verbeteren van het ecologische netwerk. Ze bevorderen de verspreiding en migratie van soorten en de herpopulatie van verstoorde omgevingen. Ze geven structuur aan ruimtes en diversifiëren onze landschappen.
De aanwezigheid van levende hagen biedt veel meer dan alleen een aangename leefomgeving; het draagt ook bij aan het dierenwelzijn, de klimaatregeling en de bodemstabilistatie, allemaal ten voordele van de biodiversiteit.

Doorgangen voor dieren installeren

Menselijke activiteiten en alles wat we bouwen zoals wegen en spoorwegen, muren, hekken en goten, hebben geleid tot een ecologische versnippering van domeinen. Dat draagt niet bij aan een goede ontwikkeling van wilde dieren. Om dit te verhelpen moeten we de verbindingen tussen ecologische gebieden herstellen en zo de verplaatsing van dieren vergemakkelijken. Ecoducten bieden doorgangen, zelfs voor grote zoogdieren en viswegen ondersteunen de levenscyclus van bepaalde soorten. Elk initiatief telt: amfibieën hebben ook hulp nodig om de straat over te steken!

Laat de natuur haar gang gaan

Soms is een kleine verandering in gewoonten al voldoende om dieren aan te trekken... Natuurlijke processen zorgen vaak voor afbrekers van organisch materiaal, regulatoren van microfauna en nieuwe plantensoorten die gebieden koloniseren en vrij kunnen evolueren. Tegelijkertijd verbeteren ze de veerkracht en verhogen ze de biodiversiteit.

Bestuivers aantrekken

Er wordt veel gesproken over de positieve invloed van bestuivers (bijen, vlinders, hommels, wespen, vleermuizen, enz.) op de biodiversiteit. Ze verzamelen nectar als voedsel en verspreiden het stuifmeel van bloem tot bloem. Om ze aan te trekken, gaat er niets boven een bloemenweide, die het landschap verfraait en tegelijkertijd verschillende vogelsoorten aantrekt. Het onderhoud is beperkt tot twee of drie maaibeurten per jaar. Om een kolonie op te zetten in een afgebakende ruimte (bijenkorf, stapel dood hout, schuilplaats, aangelegde grond) heb je alleen de juiste aanwijzingen nodig en natuurlijk deskundig advies!

Diversifiëren van groene ruimten

In de natuur groeien planten willekeurig, afhankelijk van het bodemtype en de bestaande bezetting. Wij hebben de neiging om soorten te controleren en standaardiseren, wat kosten met zich meebrengt voor onderhoud en behandeling. Door de groenzones te diversifiëren, kunnen we deze kosten verminderen terwijl het recreatieve aspect van de site behouden blijft. Het idee is om verschillende soorten planten te groeperen in "vegetatieniveaus". De voordelen zijn talrijk: minder kosten voor onderhoud en behandeling, minder groenafval, betere waterfiltratie en bodemstabilisatie en een grotere aantrekkingskracht op wilde dieren.

Biodiversiteit met meer respect beheren

Er bestaan veel oplossingen, die soms slechts kleine praktische veranderingen of gedragsaanpassingen vereisen. Bijvoorbeeld
- Vermijd exotische soorten (vooral invasieve soorten) en geef de voorkeur aan soorten uit onze regio, die beter aangepast zijn aan de omgeving en gemakkelijk samengaan met de bestaande, inheemse vegetatie.
- Vervang chemische producten door natuurlijke methoden, zoals mulchen, begrazen, natuurlijk balanceren,..
- Laat de natuur haar gang gaan: laat dode bomen staan, laat gebieden braak liggen of creëer open plekken.
- Ontwikkel oevers en beheer sloten

Maai Mei Niet: een initiatief van Knack dat aansluit bij de missie van BiodiversiScape

Deze campagne, in België opgezet door het weekblad Knack en Le Vif in samenwerking met universiteiten, gewesten en verenigingen, wil iedereen aanzetten om in mei niet te maaien en in de zomer minder te maaien.
Het is een initiatief waar we met Biodiversicape helemaal achter staan: door niet te maaien, krijgen bloemen en bestuivers zoals bijen en vlinders de ruimte om hun werk te doen, waardoor de biodiversiteit als geheel een enorme impuls krijgt. Zeker in een dichtbevolkt en verstedelijkt land als België kan dit grote gevolgen hebben voor planten en dieren en hun kansen om zich te voeden, verplaatsen, beschermen en voort te planten.
Ook de partners van BiodiversiScape nemen actief deel aan de campagne.
Deze eenvoudige actie biedt de burgers én de federale overheid een concrete manier om iets te doen binnen hun eigen mogelijkheden. Bovendien kan iedereen zo bewuster worden van de biodiversiteit rondom hun én er hun eigen bijdrage aan leveren.

Andere projecten

Vliegbasis Bevekom

Meer weten

De Koninklijke School voor Onderofficieren