BeBiodiversity logo

MENU
BeBiodiversity Overexploitatie: een reële bedreiging voor de biodiversiteit

Overexploitatie: een reële bedreiging voor de biodiversiteit

De biodiversiteit vormt een onwaarschijnlijke bron van voedsel en grondstoffen voor meer dan 7 miljard mensen. Helaas zijn wij geneigd te vergeten dat deze bronnen beperkt zijn… De meeste ecosystemen worden immers niet erg duurzaam benut, maar overgeëxploiteerd.

Er is sprake van overexploitatie wanneer het gebruik van een natuurlijke hulpbron te groot is en daardoor het natuurlijke herstelvermogen in het gedrang komt. De ecologische gevolgen die daaruit voortvloeien zijn onvoorspelbaar. Maar één ding is zeker: er zal een moment komen waarop het ecosysteem niet meer in staat zal zijn om zijn evenwicht te herstellen en sommige soorten zullen daar de tol voor betalen. Ze worden steeds zeldzamer of verdwijnen.

De belangrijkste vormen van overexploitatie zijn overbevissing, overmatige jacht op wilde dieren, de overmatige kap van brandhout, overbegrazing en het uitputten van landbouwgronden. De biodiversiteit kan ook bedreigd worden door overexploitatie van andere natuurlijke hulpbronnen zoals water of de bodem.

Het CITES-Verdrag (Convention on International Trade in Endangered Species of Wild Fauna and Flora) regelt sinds 1975 de handel in bedreigde soorten. De overeenkomst telt momenteel 180 lidstaten. Alle lidstaten van de Europese Unie maken er deel van uit (waaronder België sinds 1984). CITES biedt bescherming aan meer dan 5.000 diersoorten en 28.000 plantensoorten.

BeBiodiversity Overexploitatie: een reële bedreiging voor de biodiversiteit

Een voorbeeld van overexploitatie: het schubdier

De schubben van dit zoogdier zijn zeer gegeerd in de traditionele Chinese geneeskunde. Voor een kilo schubben worden er twee à drie dieren gedood. Een recordinbeslagname vond plaats op 29 november. Twaalf ton schubben (waarvoor 20 000 schubdieren werden gedood) werden in beslag genomen in China op een vrachtschip afkomstig uit Afrika.

Ook al staat het schubdier gerangschikt op de IUCN rode lijst van met uitsterven bedreigde soorten, toch is het thans het meest gestroopte zoogdier ter wereld: alleen al in de afgelopen tien jaar zijn er meer dan een miljoen schubdieren illegaal gevangen en verhandeld. Volgens de experts zou het verdwijnen van het schubdier het ecosysteem van de tropisch bossen uit balans brengen door een toename van het aantal mieren en termieten waarmee schubdieren zich voeden.

En wij, wat kunnen wij doen?

Ook wij kunnen ons steentje bijdragen door geen voorwerpen of producten te kopen uit ivoor, koraal, rozenhout, schubben van schubdieren, schildpadschilden of huiden van katachtigen. En laten we tijdens deze eindejaarsperiode vooral goed letten op de herkomst van de kaviaar die we kopen. U weet het misschien niet, maar deze kleine zwarte parels, symbool voor luxe en gastronomie, zijn eitjes van de steur of de polyodon, zijn Amerikaans neefje. Sinds bijna 20 jaar beschermt het CITES-verdrag de steur en reglementeert het de handel streng. Vandaag levert aquacultuur bijna alle legale kaviaar op de markt in België en de Europese Unie, maar illegale circuits blijven mogelijk.

 

Voor meer informatie over het CITES-Verdrag en de handel in kaviaar: www.citesinbelgie.be.

Voor meer informatie over kaviaar: www.health.belgium.be/nl/news/kaviaar-niet-altijd-kwaliteitsvol-en-legaal

Meer news

BeBiodiversity Hout en muziekinstrumenten

Hout en muziekinstrumenten

Ondanks het feit dat we een aanzienlijke vooruitgang op het vlak van de kennis van materialen geboekt hebben, blijft hout het materiaal bij voorkeur voor de bouw van muziekinstrumenten. Het zijn de unieke kenmerken zoals het gewicht, de hardheid, de resistentie en het klankvermogen die het gebruik hiervan voor snaarinstrumenten, blaasinstrumenten en slaginstrumenten bepalen. Elk instrument is een verzameling van harde en zachte houtsoorten op zoek naar de optimale geluidsomstandigheden.

Lees meer
BeBiodiversity Scampi’s zoveel men wil, ten koste van de biodiversiteit

Scampi’s zoveel men wil, ten koste van de biodiversiteit

Garnalen, scampi’s of gamba’s waren lange tijd zeldzame, verfijnde en dure gerechten. Tegenwoordig is de consumptie ervan geëxplodeerd: geschat wordt dat er in 2023 wereldwijd ongeveer 6 miljoen ton garnalen per jaar geconsumeerd zal worden! In 20 jaar tijd zou de productie met 9 vermenigvuldigd zijn. Een groei of toename die schade toebrengt aan de biodiversiteit.

Lees meer
BeBiodiversity Ivoor vernietigen ter bescherming van de wilde olifanten

Ivoor vernietigen ter bescherming van de wilde olifanten

Ieder kwartier verdwijnt er een olifant ten gevolge van stroperij. De wilde olifanten afkomstig van Afrika en Azië zijn met uitsterven bedreigd omwille van hun ivoor dat afkomstig is van de slagtanden. Niemand zal het wagen om een slagtand weg te nemen van een levende olifant, waardoor het doden van olifanten voor stropers een veel makkelijkere oplossing is.

Lees meer
BeBiodiversity Experts ongerust over de biodiversiteit

Experts ongerust over de biodiversiteit

Over drie jaar tijd hebben vijfhonderdvijftig vrijwillige experts uit honderd landen tienduizend wetenschappelijke publicaties bijeengebracht, aangevuld met statistische gegevens en een inventaris van de lokale traditionele kennis. Het was de bedoeling van dit reusachtige werk dat gecoördineerd werd door het Intergouvernementeel Platform voor Biodiversiteit en Ecosysteemdiensten (IPBES) om de beleidsmakers van deze planeet vijf rapporten te bezorgen over de toestand van de biodiversiteit in de wereld.

Lees meer
BeBiodiversity Vanille: weldra een onbetaalbaar genot?

Vanille: weldra een onbetaalbaar genot?

Haar krachtig en delicaat aroma maakt haar tot een bijzonder gewaardeerde specerij. En hoewel ze een beetje overal in te vinden is, in voedingsproducten, cosmetica of essentiële oliën, behoort de vanille samen met saffraan tot de duurste specerijen, en zou ze een product kunnen worden dat even luxueus is als diezelfde saffraan. Haar productie wordt namelijk steeds meer bedreigd…

Lees meer
BeBiodiversity Pesticiden: een voorzichtige evolutie

Pesticiden: een voorzichtige evolutie

Nieuwe studies en rapporten bevestigen dagelijks de alarmerende toestand van de biodiversiteit. Deze vaststelling heeft niet langer enkel betrekking op emblematische soorten zoals de poolbeer of de witte neushoorn. Ook de meest gangbare soorten zijn bedreigd… Dit is zo voor de courante vogelsoorten waarvan het aantal exemplaren in Wallonië gedaald is met 50% in 25 jaar! De intensieve landbouw en het gebruik van pesticiden worden beschouwd als de belangrijkste oorzaken van deze achteruitgang in Europa. Ook het gebruik van pesticiden door particulieren is problematisch. Korte samenvatting van de recente evolutie wat deze producten betreft.

Lees meer
Ontdek al onze nieuwsberichten Ontdek al onze nieuwsberichten