Menselijke activiteiten houden verband met de biodiversiteit en met de diensten die ze ons rechtstreeks of onrechtstreeks levert. We staan voortdurend in interactie met de biodiversiteit, zelfs al wonen we niet op het platteland. We genieten van de weldaden en producten die geboden worden door de biodiversiteit en soms door zeer verafgelegen ecosystemen. Dat betekent dat onze acties en handelingen ook een impact kunnen hebben op die ecosystemen, dichtbij of veraf.
De burgers kunnen dagelijks keuzes maken die bijdragen tot de bescherming van de biodiversiteit. Dit is echter uiterst complex! Vanzelfsprekend moeten ook de overheden en de bedrijven handelen.
Dat is wat men “medeverantwoordelijkheid” noemt.
Als burgers leven we elke dag met biodiversiteit; we zijn die biodiversiteit. We staan voortdurend in interactie met biodiversiteit, door ons uiterlijk, onze voeding, onze manier van leven, ons welzijn, onze woonruimte.
Om die biodiversiteit in acht te nemen en « medeverantwoordelijk » te consumeren, bestaan er duizend-en-een gemakkelijke handelingen die we dagelijks kunnen stellen.
Biodiversiteit is essentieel voor de activiteiten van de bedrijven (rechtstreeks of onrechtstreeks). Eerst en vooral is er de plaats waar ze zich bevinden: hun locatie zit vol biodiversiteit. Maar ze gebruiken die biodiversiteit ook in hun infrastructuur, hun productieprocessen, via hun aankoopbeleid, … Al deze acties hebben een impact op de biodiversiteit en de ecosysteemdiensten.
De bedrijven kunnen maatregelen invoeren om tot duurzamere consumptie- en productiepatronen te komen. Het zoeken naar biodiversiteitsvriendelijkere producten en materialen of het beperken en hergebruiken van afval in de productiecyclus (« circulaire economie ») zijn pistes die verkend moeten worden.
De omschakeling naar een duurzamere economie biedt heel wat voordelen, vooral in de sectoren die gericht zijn op het beperken van de toegebrachte milieuschade.
Binnen de Europese Unie beschermen 14,6 miljoen banen de biodiversiteit (rechtstreeks en onrechtstreeks) en herstellen ze de natuurlijke hulpbronnen zoals bossen.
België heeft sinds 2006 drie Nationale Biodiversiteitsstrategieën uitgebracht, telkens aangepast aan de nieuwe internationale en Europese biodiversiteitsdoelstellingen. Via deze strategie verbindt de overheid zich ertoe om de biodiversiteit te beschermen, in stand te houden en zelfs te herstellen.
In het Vlaams Gewest heeft het project INTERREG 2B Connect tot doel om in een reeks pilootbedrijven aanpassingen van terreinen en gebouwen uit te voeren en een netwerk van consultants in te voeren die gespecialiseerd zijn in de ondersteuning van de bedrijven. Het project integreert een door de Provincie Antwerpen ontwikkelde tool voor een stand van zaken van de biodiversiteit: de BIODIVA SCAN.
In het Brussels Hoofdstedelijk Gewest helpen de “Gids duurzaam Gebouwen” en de toolkit Eco-innovatie “Veerkracht Design” voor KMO’s de Brusselse ondernemingen om milieu, en in het bijzonder biodiversiteit, in acht te nemen.
In het Waals Gewest keuren het Réseau Wallonie Nature en de actie « Entreprises Nature admise » heel specifieke charters met vrijwillige bedrijven goed.
Bij de lancering van de campagne « Bebiodiversity » is de overheid vastbesloten over te schakelen naar een hogere versnelling. Het doel is om enerzijds de burgers-consumenten de middelen te bieden om biodiversiteitsvriendelijke producten en producenten te kiezen. Anderzijds tracht de overheid bedrijven te sensibiliseren en te helpen om zich vrijwillig in te zetten voor het behoud van de biodiversiteit en ecosysteemdiensten.
België is dichtbevolkt en verstedelijkt, wat leidt tot versnippering van leefgebieden voor fauna en flora, met biodiversiteitsverlies als gevolg. Het federale BiodiversiScape-programma van FOD Volksgezondheid wil dit aanpakken door biodiversiteitsvriendelijke ingrepen bij (her)inrichtings-, bouw- en renovatieprojecten. Zo wordt het groenblauwe netwerk in en rond steden weer versterkt, wat de biodiversiteit ten goede komt.
In de huidige fase stellen vier federale partners – Defensie, NMBS, Infrabel en de Regie der Gebouwen – hun sites ter beschikking voor aanpassingswerken. Op termijn worden ook projectontwikkelaars en bouwpromotoren uit de privésector uitgenodigd om deel te nemen.
De Federale Overheidsdienst Volksgezondheid, Veiligheid van de Voedselketen en Leefmilieu heeft in samenwerking met de gewestelijke overheden een grootscheepse actie opgestart om bedrijven en overheidsorganisaties te helpen actie te ondernemen voor de biodiversiteit.
De onlinetool BiodiversiTree, ontwikkeld in samenwerking met pioniersbedrijven, stelt concrete acties voor om biodiversiteit verder te integreren in de processen van bedrijven en organisaties. Deze acties zijn gestructureerd rond vier interventiegebieden: terreinen, infrastructuur, processen en aankoopbeleid.
Ontdek BiodiversiTree Ontdek BiodiversiTree
Om ervoor te zorgen dat onze tools relevant en effectief zijn, trachten we deze te ontwikkelen in samenwerking met vrijwillige bedrijven. Deze bedrijven krijgen gratis begeleiding en expertise van ons team bij de implementatie van de tools. Op die manier zorgen we ervoor dat de tools afgestemd zijn op de realiteit van de bedrijfswereld. De bedrijven die zich samen met ons inzetten voor dit ambitieuze project voor de biodiversiteit zijn onze “pioniersbedrijven”.
Kom meer te weten over de pioniersbedrijven Kom meer te weten over de pioniersbedrijvenDe natuur zit vol schatten, zeker in de herfst. Hoe kan je die ontdekken? En hoe kan je tegelijk de biodiversiteit beschermen? Het gratis online doeboekje ‘Hallo Herfst’ zit vol haalbare tips. Met tien leuke activiteiten kunnen kinderen van 4 tot 12 jaar meteen aan de slag.
Lees meerOp 23 september 2025 werd de site van de Federale Politie in Asse officieel ingehuldigd na intensieve vergroeningswerken. Dit pilootproject, uitgevoerd in het kader van het federale programma BiodiversiScape, toont hoe de overheid biodiversiteit centraal stelt in haar infrastructuur.
Lees meerEen workshop om de interacties tussen milieu- en klimaatverandering en het risico van opduikende zoönosen in België beter te begrijpen
Lees meerOp 22 mei huldigden de FOD Volksgezondheid en Defensie de afgeronde vergroeningswerken in op de site van de Koninklijke Militaire School (KMS), gelegen in het centrum van Brussel. De werken werden uitgevoerd in het kader van het federale programma BiodiversiScape, dat als doel heeft natuur en biodiversiteit te (her)introduceren op federale domeinen.
Lees meerBelgië heeft opnieuw een belangrijke stap gezet in de strijd tegen biodiversiteitsverlies door zijn Nationale Biodiversiteitsstrategie voor 2025-2030 officieel goed te keuren. Deze bijgewerkte strategie is het resultaat van een nauwe samenwerking tussen de gewesten en de federale overheid en vormt het referentiekader voor de Belgische overheidsacties ten voordele van de natuur voor de komende zes jaar.
Lees meerDe FOD Volksgezondheid, Veiligheid van de Voedselketen en Leefmilieu lanceert de eerste Biodiversiteitsbarometer. Deze enquête geeft een beter inzicht in de houding van de Belgische bevolking tegenover biodiversiteitsverlies, nu de COP16 over Biodiversiteit wordt hervat van 25 tot 27 februari in Rome. De heer Jean-Luc Crucke, federaal minister van Leefmilieu, zal de Belgische delegatie leiden op deze 16de Conferentie over Biologische Diversiteit.
Lees meer
